| Warmtepompen zijn een belangrijk alternatief voor het aardgasnet dat Vlaanderen wil afbouwen om klimaatneutraal te worden.
Maar hoe geschikt zijn ze voor je huis? Wat kosten ze? En spelen de elektriciteitsprijzen ze nog parten?
Warmtepompen zijn eigenlijk omgekeerde koelkasten. Ze halen warmte uit lucht, grond of water en brengen die in huis. Een koelkast doet het omgekeerde: die duwt de warmte van de lucht in de koelkast naar buiten. En warmtepompen kunnen bijzonder efficiënt zijn. Voor één eenheid stroom kunnen ze drie tot vier eenheden warmte leveren. Moderne warmtepompen leveren zelfs nog voldoende warmte bij buitentemperaturen tot ongeveer -20 graden. Ze verliezen dan wel heel snel hun rendement. Dat kan zelfs onder dat van een gascondensatieketel dalen.
Warmtepompen werken het best met speciale radiatoren of vloerverwarming op lage temperatuur, bij zo’n 35 tot 50 graden. Maar moderne warmtepompen kunnen ook temperaturen tot 70 graden aan, en daar kan je ook klassieke radiatoren mee verwarmen.
Op de website van de Vlaamse overheid vind je een test om na te gaan of je woning geschikt is voor een warmtepomp. Je kan ook de 45-gradentest doen. Zet bij een koude buitentemperatuur van 0 tot -5 graden Celsius de verwarming van je gasketel een paar dagen op 45 graden. Blijft de temperatuur in huis vlot rond de 20-21 graden, dan is het geschikt voor een warmtepomp. En dat kan dus ook een woning zonder vloerverwarming zijn.
Warmtepompen kosten natuurlijk wel wat. Voor lucht-luchtwarmtepompen is dat ongeveer 2.500 euro plus 1.000 euro per binnenunit. Je kan er wel geen sanitair water mee verwarmen. Dat kunnen de andere types wel: lucht-waterwarmtepompen komen op ongeveer 12.000 euro. Bij geothermische systemen, die op aardwarmte werken, kan dat oplopen tot 22.000 euro. Maar de Vlaamse overheid geeft er ook premies voor. Die kunnen, afhankelijk van je inkomen, oplopen tot 8.000 euro voor een geothermische warmtepomp.
Ter vergelijking: een gascondensatieketel kost ongeveer 4.000 euro. En je krijgt er geen premies voor.
Warmtepompen doen het elektriciteitsverbruik van een gemiddeld gezin wel meer dan verdubbelen. En stroom is duur, terwijl gas nog altijd goedkoper is. Maar Europa, Vlaanderen en de federale regering zullen gas zwaarder belasten, terwijl er van stroom lasten afgaan. Tegen 2029 zouden warmtepompen echt rendabel worden.
Trekt een warmtepomp het niet? Een warmtenet in je wijk kan een oplossing zijn, maar ze zijn zeer complex om te installeren, en er zijn er niet veel van in Vlaanderen. Je kan ook een hout- of pelletkachel plaatsen, maar milieuvriendelijk zijn die niet. Ze stoten 300 tot 460 keer meer schadelijk fijnstof uit dan gascondensatieketels. En ook kachels kosten geld: reken maar op 3.000 euro voor een efficiënte, moderne kachel. En dan nog de brandstof. Ook daar betaal je voor, want niet iedereen kan zomaar hout gratis uit zijn tuin halen.
Warmtepompen zijn dus een heel interessante technologie om klimaatvriendelijk te verwarmen. Maar de relatief hoge aanschafprijs én de dure stroom zijn voorlopig nog wel een stevige horde om te nemen. |
